Przymusowe przekazywanie ukraińskich dzieci do Federacji Rosyjskiej jako forma zbrodni ludobójstwa

W kontekście pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę, która rozpoczęła się 24 lutego 2022 roku i trwa po dziś dzień, kwestie związane ze zbrodniami wojennymi wobec obywateli Ukrainy, a w szczególności wobec ukraińskich dzieci, domagają się pilnej uwagi nie tylko ze strony władz Ukrainy, ale całej społeczności międzynarodowej. Dotyczy to w szczególności do takich bezprawnych działań, jak rekrutowanie i wykorzystywanie dzieci w działaniach wojennych, porwania, zabójstwa, okaleczanie, przemoc seksualna i militaryzacja dzieci na terytoriach okupowanych przez agresora.

Według danych Prokuratury Generalnej, na dzień 23 lutego 2024 roku zarejestrowano 126 037 przypadków zbrodni agresji i zbrodni wojennych (naruszenie praw i zwyczajów wojennych (art. 438 Kodeksu Karnego Ukrainy (dalej - k.k.), planowania, przygotowywania lub prowadzenia wojny napastniczej (art. 437 k.k.), propagandy wojennej (art. 436 k.k. itp. Statystyki zbrodni dokonanych wobec dzieci prowadzone są osobno. Dane Prokuratury Generalnej wskazują, że w okresie tym zginęło 528 dzieci, a 1230 zostało rannych. Inne oficjalne źródła podają, że w okresie od 24 lutego 2023 roku do 15 lutego 2024 roku zgłoszono zaginięcie 2185 dzieci.  

Oczywiście największą uwagę poświęca się obecnie trwającemu procesowi masowych „porwań” ukraińskich dzieci z terenów okupowanych do Rosji. Od 24 lutego 2024 roku szereg instytucji międzynarodowych, w tym Rada Europy i UE, zajmuje się problemem licznych przypadków bezprawnej deportacji ukraińskich dzieci na terytorium Rosji.    

W rezolucji nr 2448(2022) „Konsekwencje humanitarne oraz przesiedlenia wewnętrzne i zewnętrzne w związku z agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę”, Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy oświadczyło, że „stanowczo potępia przymusową deportację przez Federację Rosyjską ponad 1 miliona Ukraińców z czasowo okupowanych terytoriów Ukrainy na jej terytorium pod pozorem „pokojowej ewakuacji” i jest porażone faktem, że wśród nich znalazło się 183 000 dzieci”.

W rezolucji nr 2482 (2023) „Aspekty prawne i aspekty praw człowieka w agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę”, ZPRE oświadczyło, że jest oburzone licznymi doniesieniami o okrucieństwach, rażących naruszeniach praw człowieka i naruszeniach międzynarodowego prawa humanitarnego, zwłaszcza poprzez przymusowe przesiedlania i deportacje obywateli Ukrainy, w tym dzieci, do Federacji Rosyjskiej lub na tereny okupowane przez Rosję. ZPRE wezwało także do natychmiastowego zaprzestania przymusowych deportacji i przesiedleń ukraińskich cywilów, w tym dzieci, do Federacji Rosyjskiej i na tereny okupowane przez Rosję, umożliwienia ich bezpiecznego powrotu, a w przypadku dzieci - zapewnienia ich niezwłocznego połączenia z rodzinami.

W ślad za powyższą rezolucją, 27 kwietnia 2023 roku ZPRE przyjęło rekomendację nr 2253 (2023) „Deportacje i przymusowe przesiedlenia ukraińskich dzieci i innych osób cywilnych do Federacji Rosyjskiej lub na czasowo okupowane terytoria Ukrainy: stworzenie warunków do ich bezpiecznego powrotu, powstrzymanie tych zbrodni i ukaranie sprawców”, a 25 stycznia 2024 roku rekomendację nr 2265 (2024) „Sytuacja dzieci ukraińskich”, które w całości poświęcono problemowi deportowanych ukraińskich dzieci.

Czytaj całość